İçeriğe geç

İyi vs Kötü Prompt: 15 Yan Yana Karşılaştırma

Pratikten çıkmış 15 örnek üzerinden iyi prompt ile kötü prompt'un yanıt kalitesindeki farkını gör.

Şükrü Yusuf KAYA
14 dakikalık okuma
Başlangıç
İyi vs Kötü Prompt: 15 Yan Yana Karşılaştırma

15 örnek, 15 fark#

Aşağıdaki 15 karşılaştırma günlük hayatta sık karşılaşılan görevlerden seçildi. Her biri iyi ve kötü prompt'un yanıt kalitesini nasıl değiştirdiğini somut gösterir.
text · diff modu
Senin kodun
Hedefe karşı diff
+ Ekteki haber makalesini okuyup özetle.
+
+ Format:
+ - 1 cümlelik genel özet
+ - 5 ana bulgu (madde madde, her biri max 30 kelime)
+ - "Benim için anlamı" başlığı altında 2 cümlelik kişisel pratik çıkarım
+
+ Hedef kitle: 5 dakikada hızlıca brief alacak yönetici. Akademik jargon yok.
- Bu makaleyi özetle [link]
Örnek 1 — Makale özetleme
text · diff modu
Senin kodun
Hedefe karşı diff
+ Geç ödeme yapan müşterimize ödeme planı sunan resmi ama dostane bir e-posta yaz.
+
+ Bağlam: Müşteri 6 aydır bizimle, bu ilk gecikme. 50.000 TL fatura, 3 hafta gecikti. Ekiple konuşmadan önce yumuşak bir hatırlatma istiyorum.
+
+ Format:
+ - Konu satırı (max 60 karakter)
+ - Açılış (1 cümle, samimi)
+ - Mevcut durumu nazikçe belirt
+ - 3 ödeme planı seçeneği (yapılandırılmış)
+ - Kapanış: ilişkiye değer veriyoruz vurgusu
+
+ Ton: Profesyonel + dostane (PR krizi yok, müşteriyi kaybetmek istemiyoruz).
- Müşteriye e-posta yaz
Örnek 2 — Geç ödeme e-postası
text · diff modu
Senin kodun
Hedefe karşı diff
+ 8 slaytlık, 15 dakikalık bir sunum hazırla.
+
+ Tema: "İK departmanları için ChatGPT ile başvuru özetleme"
+ Hedef Kitle: 50-200 kişilik şirket İK direktörleri (teknik değil, iş odaklı)
+ Amaç: Pilot proje teklifimize evet dedirtmek
+
+ Slayt yapısı:
+ 1. Sorun (insan günde kaç saat CV okuyor)
+ 2. Maliyet (zaman + insan kaynağı + kayıp aday)
+ 3. Çözüm önerisi (ChatGPT + custom GPT pipeline)
+ 4. Demo (1 başvuru → 1 dk özet)
+ 5. Pilot kapsamı (4 hafta, 50 başvuru)
+ 6. ROI (saat ve TL bazında)
+ 7. Riskler ve sınırlar (hallucination, gizlilik)
+ 8. Sonraki adım (pilot için karar)
+
+ Her slayt için: başlık, 3 bullet (kısa), konuşmacı notu (50-100 kelime).
- Yapay zeka sunumu hazırla
Örnek 3 — Yönetici sunumu
text · diff modu
Senin kodun
Hedefe karşı diff
+ Python'da, içinde sayılar ve None değerleri olan bir listenin maksimum sayısını bulan bir fonksiyon yaz.
+
+ Gereksinimler:
+ - None değerlerini görmezden gel
+ - Liste boşsa veya sadece None varsa: ValueError fırlat
+ - Type hints kullan
+ - Docstring ekle (Google style)
+ - 3 unit test örneği (pytest, edge case'ler dahil)
+
+ Açıklama dili: Türkçe yorumlar, İngilizce kod identifier'ları.
- Python listede max bul
Örnek 4 — Python fonksiyon
text · diff modu
Senin kodun
Hedefe karşı diff
+ Bu akşam için yemek öner.
+
+ Buzdolabımda olanlar: tavuk göğsü (500g), domates (4), soğan (2), kuru fasulye (haşlanmış), pirinç, yumurta, peynir.
+ Mutfak alet: ocak, fırın, mikrodalga.
+ Süre: 30 dakika hazırlık + pişirme.
+ 2 kişilik. Glütensiz olsun (eşim sensitif).
+
+ Çıktı:
+ - Tek bir tarif öner (en uygun olan), neden onu seçtiğini 1 cümleyle açıkla
+ - Adım adım pişirme talimatları
+ - Yan kullanılabilecek malzemeleri ayrı listede ver (next time)
+ - Yaklaşık makro değerler (kalori, protein, karb)
- Akşam yemeği öner
Örnek 5 — Akşam yemeği
text · diff modu
Senin kodun
Hedefe karşı diff
+ Aşağıdaki Türkçe metni profesyonel İngilizce'ye çevir.
+
+ Hedef: LinkedIn üzerinden uluslararası recruiter'lara gönderilecek "kendimi tanıtma" mesajı. Doğal akıcı İngilizce, "translated" hissi vermesin.
+
+ Stil:
+ - Conversational ama professional
+ - Active voice
+ - Aşırı resmi değil ("I am writing to..." yerine "Hi, I noticed...")
+ - Türkçe deyimleri direkt çevirme — eşdeğer İngilizce ifadeyi bul
+
+ Sonra ayrı paragrafta: çeviride yapılan **3 önemli stil seçimini** kısaca açıkla (eğitim için).
+
+ [Türkçe metin]
- Şu metni İngilizce'ye çevir [TR text]
Örnek 6 — Profesyonel çeviri
text · diff modu
Senin kodun
Hedefe karşı diff
+ Ekteki müşteri churn CSV'sini analiz et.
+
+ Veri: 5000 satır, 18 sütun. Hedef değişken: 'churned' (bool).
+
+ Yapmanı istediklerim:
+ 1. Hızlı veri sağlık raporu: eksik değer, tip, dağılım
+ 2. Korelasyon matrisi (sayısal değişkenler için, heatmap)
+ 3. Churn = TRUE olanlarda en farklı 5 özellik (mean / median karşılaştırması)
+ 4. 3 hipotez: "X özelliği yüksek olan müşteriler daha çok churn ediyor olabilir mi?"
+ 5. Sonraki adım önerisi: hangi modeli kurmalıyım?
+
+ Code Interpreter kullan. Kod ve çıktıyı göster. Türkçe açıklama, İngilizce kod.
- Bu veri seti hakkında ne diyebilirsin? [csv]
Örnek 7 — Veri analizi
text · diff modu
Senin kodun
Hedefe karşı diff
+ Aşağıdaki Python traceback'ini analiz et ve düzelt.
+
+ ```
+ [traceback yapıştır]
+ ```
+
+ İlgili kod parçası:
+ ```python
+ [kod yapıştır]
+ ```
+
+ Yapmanı istediklerim:
+ 1. Hatanın **gerçek sebebi** (yüzey hatası değil)
+ 2. **3 olası kök neden** (öncelik sırasıyla)
+ 3. Her biri için **düzeltme önerisi** (kod değişikliği)
+ 4. Tekrar olmaması için **önleyici** kod kalitesi öneri (örn. type hint, validation)
+ 5. **Test** yazılması gereken edge case
- Bu hatayı düzelt [traceback]
Örnek 8 — Debug yardımı
text · diff modu
Senin kodun
Hedefe karşı diff
+ "50-200 kişilik teknoloji şirketleri için yapay zeka eğitim platformları" konusunda kısa bir pazar araştırması yap.
+
+ Web araması kullan. Aşağıdakileri istiyorum:
+
+ 1. **Top 10 oyuncu** (markası + 1 cümle açıklama)
+ 2. **Fiyatlandırma kategorileri** (free, $/ay, kurumsal)
+ 3. **Türkiye'ye özel notlar** (yerel oyuncu, dil desteği, KVKK)
+ 4. **Açık fırsatlar** (kimsenin doldurmadığı niche)
+ 5. **Kaynaklarım** (kullandığın URL'ler, tarihleriyle)
+
+ Format: Yapılandırılmış markdown rapor. Yaklaşık 800-1200 kelime.
- Yapay zeka eğitimi araştır
Örnek 9 — Pazar araştırması
text · diff modu
Senin kodun
Hedefe karşı diff
+ Yarın işten ayrı bir gün — kişisel "deep work" günü yapacağım.
+
+ Bağlam:
+ - Yapacağım iş: Q4 strateji dökümanı yazma (3000 kelime)
+ - Mevcut durum: 800 kelime hazır, kalan kısım dağınık notlar halinde
+ - Toplam süre: 09:00 - 17:00 (8 saat)
+ - Enerji profilim: sabah çok yüksek, öğleden sonra düşer
+
+ İstediğim:
+ 1. Saat bazlı, somut bir plan (her aralık 60-90 dk arası)
+ 2. Her aralık için **hedef çıktı** (ne yapılmış olacak)
+ 3. Mola önerileri (ne yapayım — telefon/yürüyüş/yemek)
+ 4. **Risk anlarında ne yapacağım?** (motivasyon kaybı olunca)
+ 5. Akşam günün sonunu nasıl kapatayım (reflection)
+
+ Format: Saat satırlı tablo + altta "tetikleyici durumlar" notları.
- Yarın için planlama yardımı
Örnek 10 — Kişisel verimlilik planı
🎯 15 örnekten çıkan ortak patern
Tüm iyi promptlar aynı yapıyı izliyor: (1) Bağlam (sen/ben/proje), (2) Net görev, (3) Spesifik format, (4) Kısıtlar/yasaklar. Bu yapı bir kez kafanda yerleşince her görev için 30 saniyede iyi prompt yazıyorsun.

Geri kalan 5 örnek (özet)#

#Görevİyi prompt'un anahtarı
11İş başvurusu cover letterİş ilanını yapıştır + benim CV'm + 3 spesifik beceri eşleştirmesi iste
12Çocuğa konu anlatmaYaş, mevcut bilgi, ilgi alanı, 1 günlük yaşam metaforu iste
13Toplantı notu özetiKarar vs aksiyon vs açık soru ayır; her aksiyona kim+ne zaman
14LinkedIn profil bioHedef rol, deneyim hash, 3 unique value point, anahtar kelime tıklama
15Dil öğrenme planıHedef dil, mevcut seviye (CEFR), günde dakika, çıktı formatı (konuşma / sınav / iş)
Bu 15 örneği bir cheatsheet olarak download bölümünden indirip kütüphaneni kurabilirsin.

Çıkarılacak ders#

✓ "Tek tip kötü prompt" yok — her görevin kendine özgü detay listesi var ✓ İyi prompt = niye → ne → nasıl → ne olmasın ✓ 15 dk şablon hazırlama, sonsuza kadar zaman kazandırır
Sıradaki ders: Açıklık, bağlam ve spesifiklik ilkesi.

Sık Sorulan Sorular

Tek seferlik basit görevlerde evet. Ama yinelenen görevlerde uzun prompt'u bir kez yaz, **şablon olarak kaydet** (Custom GPT veya Saved Prompts), sonra her seferinde tek tıkla kullan. Modül 9'da Custom GPT ile bunu otomatize edeceğiz.

Yorumlar & Soru-Cevap

(0)
Yorum yazmak için giriş yap.
Yorumlar yükleniyor...

İlgili İçerikler

Bağlantılı Pillar Konular

Bu yazının bağlandığı pillar konular