Anatomy of a Prompt: Role, Context, Instruction, Format
Every great prompt has four bones: role, context, instruction, and output format. This lesson lays the skeleton.
Şükrü Yusuf KAYA
11 min read
Beginner
Prompt = ChatGPT'ye verdiğin talimat#
Prompt, modelin ne üreteceğini belirleyen tek girdidir. Bir prompt iyi yapılandırıldığında aynı modelden çok farklı kalitede sonuç alırsın.
Definition
- Prompt
- Bir LLM'e verilen, üretmesini istediğin yanıtı yönlendiren metin (veya metin + görsel/ses) girdisi. Prompt, modelin "anlayabileceği" şekilde tasarlandığında prompt mühendisliği denir.
Bir prompt'un dört yapı taşı#
| Bileşen | Ne anlama gelir? | Örnek |
|---|---|---|
| Bağlam (Context) | Sen kimsin, ne yapıyorsun, ne için | "Pazarlama uzmanıyım, B2B SaaS satıyorum" |
| Görev (Task) | Modelin yapmasını istediğin şey | "5 LinkedIn post fikri üret" |
| Format | Çıktının yapısı | "Tablo, kolonlar: başlık, hook, hashtag" |
| Kısıtlar (Constraints) | Limitler ve yasaklar | "Maksimum 200 karakter, emoji yok, hedef kitle CTO" |
Eksik bir bileşen = belirsiz yanıt. Tamamı = profesyonel kalite çıktı.
text · diff modu
Senin kodun
Hedefe karşı diff
+ BAĞLAM: 50 kişilik B2B SaaS şirketinde pazarlama lideriyim. Ürünümüz CTO'lara satış otomasyonu sağlıyor. Hedef ICP: 100-500 kişilik teknoloji şirketi CTO/VP Eng.++ GÖREV: 5 LinkedIn post fikri üret. Her biri farklı açıdan ürünün değerini göstersin.++ FORMAT: Markdown tablo. Sütunlar: 1) Başlık (max 60 karakter), 2) Hook (ilk satır, max 200 karakter), 3) Vücut özeti (2-3 cümle), 4) Hashtag setleri (3 adet, virgülle).++ KISITLAR: Klişe (örn. "AI ile dönüşüm yaşa") yasak. Her postta net bir veri/sayı olsun. Türkçe yaz.- B2B için LinkedIn post fikri ver
Bağlamsız vs 4 bileşen tamamlanmış prompt karşılaştırması.
💡 1. Altın Kural: Bağlam Eklemenin Sihri
Aynı görevi 'Bana e-posta yaz' yerine 'Şirket muhasebecimizden gelen geç ödeme uyarısına yanıt yazıyorum, X firması iyi müşteri, ilişkiyi bozmadan haftaya kadar ödeme planı önereceğim' deyince model çok daha doğru çıktı verir. Bağlam = anlam = isabet.
Bağlam dediğimizde 4 alt-katman var:
- Sen kimsin? — meslek, deneyim seviyesi, iş ortamı
- Hedef kitle kim? — kim okuyacak/kullanacak
- Önceki adımlar — projenin geçmişi, kararlar
- Hedef ne? — gerçek başarı kriteri
İpucu: Custom Instructions'a (Modül 4) sürekli kullanılan bağlamı koy → her sohbette tekrarlamana gerek kalmaz.
💡 2. Altın Kural: 'Yapma'ları Yapılırla Değiştir
'Resmi yazma' yerine 'Samimi, arkadaşça yaz' daha iyi çalışır. Olumsuz talimat (negative prompt) modelde gürültü yapar; olumlu hedef çok daha net yön verir.
text
# Genel Amaçlı Prompt Şablonu [BAĞLAM]Sen: ____ (rol/meslek/seviye)Ben: ____ (kullanıcı durumu)Proje: ____ (kısa açıklama)Hedef Kitle: ____ (kim okuyacak) [GÖREV]Şu an benim için: ____ (tek ana fiil) [FORMAT]Çıktı: ____ (markdown tablo / bullet liste / JSON / paragraf vs.)Uzunluk: ____ kelime / madde / saat [KISITLAR]- ____ (yapma listesi)- ____- ____Yeniden kullanılabilir bir prompt şablonu — boşlukları doldur, yapıştır, çalıştır.
Bu derste neler öğrendik?#
✓ Prompt'un 4 yapı taşı: Bağlam, Görev, Format, Kısıtlar
✓ Eksik bileşen = belirsiz yanıt; tamamı = profesyonel kalite
✓ 'Yapma' komutları yerine olumlu hedefler verin
✓ Her iyi prompt yeniden kullanılabilir bir şablon olabilir
Sıradaki ders: İyi vs kötü prompt — 15 yan yana karşılaştırma.
Frequently Asked Questions
Çünkü model 'düşünce okumaz'. Aynı soruyu farklı şekillerde soran iki kişi farklı kalitede yanıt alır. 5 dakikalık prompt yatırımı, 50 dakikalık manuel revizyon zamanı kazandırır.
Yorumlar & Soru-Cevap
(0)Yorum yazmak için giriş yap.
Yorumlar yükleniyor...
Related Content
Connected pillar topics