# Multimodal LLM Tarihçesi: Radford 2021 CLIP'ten GPT-4o'ya — 'Görmeyi Öğrenen' Dil Modellerinin Doğuşu

> Source: https://sukruyusufkaya.com/learn/llm-muhendisligi/multimodal-tarihce-clip-gpt-4o
> Updated: 2026-08-23T13:41:34.319Z
> Category: LLM Mühendisliği
> Module: Modül 19: Çok Modlu Modeller (Multimodal) — Görüntü + Ses + Video
**TLDR:** Multimodal LLM'lerin tarihsel ve kavramsal anatomisi: Radford vd. 2021 CLIP paper'ı — contrastive learning ile resim-metin alignment'ın doğuşu, ViT (Dosovitskiy 2020) image transformer, BLIP (Li 2022), Flamingo (Alayrac 2022), LLaVA (Liu 2023) open-source çığır, GPT-4V (Eylül 2023), GPT-4o (Mayıs 2024) unified omni-modal, Llama-3.2 Vision (Eylül 2024) açık-kaynak. 5 yıllık 'dil + görüntü' birleşme yolculuğu ve Türkçe için multimodal ne ifade ediyor (Türkçe doküman OCR, kültürel görsel anlama).